Система Orphus
RTF Print OpenData
Документ Маалым дарек Шилтеме документтер
Редакция:      кыргызча  |  на русском

Описание: Описание: Описание: Описание: Описание: Описание: Описание: Описание: Описание: Описание: C:\Users\User\AppData\Local\Temp\CdbDocEditor\78c7e5ae-a09a-46c0-a04e-23c34f5adae9\document.files\image001.jpg

КЫРГЫЗ РЕСПУБЛИКАСЫНЫН МЫЙЗАМЫ

2002-жылдын 20-марты № 40

Кыргыз Республикасындагы ички соода жөнүндө

(Кыргыз Республикасынын 2009-жылдын 22-октябрындагы № 284,
2013-жылдын 24-апрелиндеги № 58, 2015-жылдын 13-августундагы № 225 Мыйзамдарынын редакцияларына ылайык)

 

Ушул Мыйзам Кыргыз Республикасынын аймагындагы соода ишинин негиздерин, аны ишке ашыруунун тартибин, соода чөйрөсүндөгү аткаруу бийлик жана жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдары, ишкерлик субъекттери жана керектөөчүлөр ортосундагы укуктук мамилелерди аныктайт. Ушул Мыйзамдын күчү, менчиктин түрүнө карабастан, Кыргыз Республикасынын аймагында жайгашкан соода ишинин бардык субъекттерине жайылтылат.

 

I Глава

Жалпы жоболор

 

1-статья. Ушул Мыйзамды жөнгө салуунун максаты жана предмети

 

 Ушул Мыйзамдын максаты болуп тармактын ар тараптуу өнүгүшү, соода чөйрөсүндөгү ишкердик ишти эркин жүзөгө ашыруу үчүн шарттарды, соода жагындагы тейлөөдө керектөөчүлөрдүн кызыкчылыктары менен укуктарын коргоонун мамлекеттик кепилдиктерин камсыз кылуу саналат.

 Ушул Мыйзамдын жөнгө салуучу негизи болуп соода ишмердигин жүргүзүү процессинде келип чыгуучу укуктук мамилелер саналат.

 

2-статья. Ушул Мыйзамда колдонулуучу негизги терминдер

 

Ушул Мыйзамдын максаттары үчүн төмөнкүдөй терминдер пайдаланылат:

соода иши (соода) - товарларды сатып алууга жана сатууга байланышкан ишкердик иштин түрү;

товар - сатуу же алмаштыруу үчүн арналган жүгүртүүдөн алып салынбаган эмгектин кандай болбосун продуктусу;

соода ишинин субъекттери - белгиленген тартипте катталган жана өз ишин соода чөйрөсүндө жүзөгө ашыруучу жеке жана юридикалык жактар, ошондой эле эгерде соода чөйрөсүндө ишкердик иш жүргүзүү алардын уставында бекитилсе коммерциялык эмес уюмдар;

соода объекти (соода ишканасы) - соода чөйрөсүндө ишкердик ишти жүзөгө ашыруу үчүн соода ишинин субъекттери тарабынан пайдаланылуучу мүлктүк комплекс, ошондой эле башка мүлк;

ички соода (ички соода иши) - Кыргыз Республикасынын аймагында жүзөгө ашырылуучу соода иши;

социалдык мааниге ээ соода иши - Кыргыз Республикасынын мыйзамдарына ылайык жарандардын социалдык жактан алсыз категорияларынын керектөөлөрүн канааттандырууга багытталган соода ишинин түрү;

социалдык мааниге ээ азык-түлүк товарлары - тизмеги Кыргыз Республикасынын Өкмөтү тарабынан бекитилген, калктын биринчи даражадагы керектөөлөрүн канааттандыруучу үчүн тамак-аштын базалык продуктулары.

бааларды мамлекеттик жөнгө салуу - мамлекеттик бийлик органдары тарабынан бааны (тарифтерди), бааларга (тарифтерге) үстөктөрдү, максималдуу же минималдуу бааларды (тарифтерди), бааларга максималдуу же минималдуу үстөктөрдү белгилөө.

(КР 2013-жылдын 24-апрелиндеги № 58, 2015-жылдын 13-августундагы № 225 Мыйзамдарынын редакцияларына ылайык)

 

3-статья. Соода иши жөнүндө мыйзамдар

 

 Кыргыз Республикасында соода иши жөнүндө мыйзамдар Кыргыз Республикасынын Конституциясынан, ушул Мыйзамдан, Кыргыз Республикасынын башка мыйзамдарынан жана аларга ылайык кабыл алынуучу Кыргыз Республикасынын башка ченемдик укуктук актыларынан турат.

 

II Глава

Соода чөйрөсүндөгү мамлекеттик жөнгө салуу

 

4-статья. Соода чөйрөсүндөгү мамлекеттик жөнгө салуунун максаты

 

Соода ишин мамлекеттик жөнгө салуу:

1) керектөөчүлөрдүн сапаттуу, коопсуз товарларды сатып алуу укуктарын жана кызыкчылыктарын жана керектөөчүнүн эркин тандап алуусун коргоону;

2) Кыргыз Республикасынын мыйзамдарына ылайык соода ишин жүргүзүүдө ишкерлердин укуктарын коргоону;

3)ата мекендик товарларды сатуу үчүн шарттарды түзүү жолу менен ата мекендик товар чыгаруучуларды коргоону (жарманке-көргөзмөлөрдү өткөрүү, чыгарылып жаткан товарлар жөнүндө маалыматты жайылтуу, баалар жана сапат, товар өндүрүүчүлөр менен соода уюмдарынын,соода ишинин субъекттеринин ортосундагы өз ара мамилени камсыз кылуу ж.б.) камсыз кылууга багытталат.

 

(КР 2013-жылдын 24-апрелиндеги № 58 Мыйзамынын редакциясына ылайык)

 

5-статья. Соода ишин мамлекеттик жөнгө салуу жана контролдоо органдары

 

 Кыргыз Республикасында сооданы мамлекеттик жөнгө салуу Кыргыз Республикасынын мыйзамдарына ылайык ыйгарым укук берилген аткаруу бийлик жана жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдары тарабынан алардын бийлик укугунун чегинде жүзөгө ашырылат. Аткаруу бийлик жана жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдары ички соода чөйрөсүндө бирдиктүү мамлекеттик саясатты жүргүзүшөт.

 

6-статья. Мамлекеттик жөнгө салуунун принциптери

 

Соода ишин мамлекеттик жөнгө салуунун принциптери төмөнкүлөр болуп саналат:

1) соода ишин жүргүзүү процессинде соода ишинин субъекттеринин теңдештигин жана атаандаштыгын өнүктүрүүнү камсыз кылуу;

2) аткаруу бийлик жана жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдары менен ишкерлердин ортосундагы өнөктөштүк мамилелерди түзүү, ошондой эле аларды аймактын экономикалык жана социалдык маселелерин чечүүгө тартуу;

3) ченемдик укуктук актыларды иштеп чыгуу жана соода иши жөнүндө мыйзамдарды жакшыртуу үчүн соода ишинин субъекттерин (алардын бирикмелерин) ишке тартуу;

4) (КР 2013-жылдын 24-апрелиндеги № 58 Мыйзамына ылайык күчүн жоготту)

5) (КР 2013-жылдын 24-апрелиндеги № 58 Мыйзамына ылайык күчүн жоготту)

6) ошол региондун аймагында мамлекеттик жөнгө салууну жүзөгө ашыруу максатында Кыргыз Республикасынын Өкмөтү тарабынан аныкталган чектерде жана тартипте жергиликтүү мамлекеттик администрация жана жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдарына ыйгарым укуктарды берүү.

(КР 2013-жылдын 24-апрелиндеги № 58 Мыйзамынын редакциясына ылайык)

 

7-статья. Соода ишин мамлекеттик жөнгө салуунун формалары(усулдары)

 

Соода ишин мамлекеттик жөнгө салуунун формалары:

- Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнүн ченемдик укуктук актыларына ылайык соода ишин уюштурууга жана жүзөгө ашырууга карата атаандаштыкты өнүктүрүү жана коргоо максатында талаптарды белгилөө;

- соода иши жөнүндө мыйзамдар белгилеген ченемдердин жана эрежелердин сакталышына мамлекеттик көзөмөл;

- социалдык мааниси бар соода ишмердигин жүргүзүү үчүн мамлекеттик колдоо көрсөтүү;

- товарларды сатууда ата мекендик товар өндүрүүчүлөргө колдоо көрсөтүү;

- сооданы өнүктүрүүнүн максаттуу жана региондук программаларын иштеп чыгуу жана ишке ашыруу;

- соода чөйрөсүндө аткаруу бийлик менен жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдарынын сооданы өнүктүрүүгө багытталган эриш-аркак аракетин камсыз кылуу болуп эсептелет.

(КР 2013-жылдын 24-апрелиндеги № 58 Мыйзамынын редакциясына ылайык)

 

8-статья. Жергиликтүү мамлекеттик администрациялардын жана жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдарынын соода чөйрөсүн мамлекеттик жөнгө салуудагы ыйгарым укуктары

 

Жергиликтүү мамлекеттик администрациялар жана жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдары:

- (КР 2013-жылдын 24-апрелиндеги № 58 Мыйзамына ылайык күчүн жоготту)

- (КР 2013-жылдын 24-апрелиндеги № 58 Мыйзамына ылайык күчүн жоготту)

- (КР 2013-жылдын 24-апрелиндеги № 58 Мыйзамына ылайык күчүн жоготту)

- (КР 2013-жылдын 24-апрелиндеги № 58 Мыйзамына ылайык күчүн жоготту)

- Кыргыз Республикасынын мыйзамдарына ылайык тиешелүү аймактарда соода объектилеринин жайгашуу маселелерин чечишет жана көчөдө соода жүргүзүүнүн тартибин аныкташат;

- (КР 2013-жылдын 24-апрелиндеги № 58 Мыйзамына ылайык күчүн жоготту)

- региондордо соода чөйрөсүндөгү объекттердин ишине талдоо жүргүзүшөт, аны жөнгө салуунун механизмин жакшыртуу жөнүндө сунуштарды Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнө киргизишет.

(КР 2013-жылдын 24-апрелиндеги № 58 Мыйзамынын редакциясына ылайык)

 

9-статья. Социалдык мааниге ээ соода ишине колдоо көрсөтүүнүн өлчөмдөрү

 

Социалдык мааниге ээ соода ишине колдоо көрсөтүүнүн өлчөмдөрү болуп мамлекеттик (муниципалдык) менчикте болгон жайларды, соода ишинин субъекттерин ээлегендик үчүн жана соода объекттерин аренда акысынан бошотуу же эң аз аренда акысын белгилөө эсептелет.

Социалдык мааниге ээ соода ишин жүргүзүп жаткан ишкерликтин субъекттерине

аткаруу бийлик жана жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдары тарабынан кабыл алынган ченемдик укуктук актыларынын негизинде жеңилдиктер берилиши мүмкүн.

(КР 2009-жылдын 22-октябрындагы № 284, 2013-жылдын 24-апрелиндеги № 58 Мыйзамдарынын редакцияларына ылайык)

 

III Глава

Соода ишинин негизги эрежелери

 

10-статья. Соода ишинин эрежелери

 

Соода ишин жүзөгө ашыруунун эрежелери жана тартиби, ошондой эле товарлардын айрым түрлөрүн сатуунун жана кызматтын айрым түрлөрүн көрсөтүүнүн эрежелери Кыргыз Республикасынын Өкмөтү тарабынан белгиленет жана аларды аткаруу бардык соода ишин жүргүзүүчү субъекттер үчүн милдеттүү болуп саналат.

 

11-статья. Социалдык мааниге ээ соода иши жана жарандардын айрым категорияларын коргоо

 

Социалдык жактан коргоо максатында жарандардын айрым категорияларына азык-түлүк жана азык-түлүк эмес товарларды сатып алууда жергиликтүү бюджеттин каражаттарынын эсебинен артыкчылыктар жана жеңилдиктер берилиши, кошумча кызматтар көрсөтүлүшү мүмкүн.

Соода жагынан тейлөөдө берилүүчү жеңилдиктер менен артыкчылыктардын тизмеси, ошондой эле жарандардын айрым категорияларынын жана аларга көрсөтүлүүчү кызматтардын тизмеси жергиликтүү мамлекеттик администрациялар жана жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдары тарабынан аныкталат.

Жарандардын социалдык жактан алсыз категорияларынын керектөөлөрүн канааттандыруу максатында Кыргыз Республикасынын Өкмөтү социалдык мааниге ээ азык-түлүк товарларга бааларды 90 календардык күндөн ашпаган мөөнөткө мамлекеттик жөнгө салууну киргизет.

Бир айдын ичинде баалар 20 жана андан ашуун пайызга өскөн шартта бааларды мамлекеттик жөнгө салуу киргизилет.

Социалдык маанилүү товарлардын тизмегин жана бааларды мамлекеттик жөнгө салуу тартибин Кыргыз Республикасынын Өкмөтү белгилейт.

(КР 2013-жылдын 24-апрелиндеги № 58, 2015-жылдын 21-январындагы № 22, 2015-жылдын 13-августундагы № 225 Мыйзамдарынын редакцияларына ылайык)

 

12-статья. Соода ишинин субъекттеринин керектөөчүлөргө талаптагыдай сапаттагы товарларды сатуусу жана тейлөө маданиятын камсыз кылуусу боюнча милдеттери

(КР 2013-жылдын 24-апрелиндеги № 58 Мыйзамына ылайык күчүн жоготту)

 

IV Глава

Соода иши жөнүндө мыйзамдарды бузгандык үчүн жоопкерчилик

 

 13-статья. Ушул Мыйзамды бузгандык үчүн жоопкерчилик

 

 Соода иши жөнүндө мыйзамдарды бузгандыгы үчүн күнөөлүү болгон юридикалык жана жеке жактар Кыргыз Республикасынын мыйзамдарында каралган жоопкерчиликти тартышат.

 

 14-статья. Ушул Мыйзамды күчүнө киргизүүнүн тартиби

 

 Ушул Мыйзам жарыяланган күндөн тартып күчүнө кирет.

 

Кыргыз Республикасынын

            Президенти

 

 

А. Акаев