Система Orphus
RTF Print OpenData
Документ Реквизиты Ссылающиеся документы
Редакция:      кыргызча  |  на русском

 

1-тиркеме

Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнүн 2012-жылдын 20-февралындагы №136 токтому менен бекитилген

 

Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнө караштуу Экологиялык жана техникалык коопсуздук боюнча мамлекеттик инспекция жөнүндө ЖОБО

 

(КР Өкмөтүнүн 2012-жылдын 14-майындагы № 291, 2013-жылдын 23-сентябрындагы № 520 2014-жылдын 07-августундагы № 456, 2015-жылдын 27-февралы № 83, 2015-жылдын 30-марты № 168, 2016-жылдын 15-июлундагы № 401, 2016-жылдын 2-декабрындагы № 642, 2016-жылдын 12-декабрындагы № 653 , 2017-жылдын 18-октябрындагы № 680, 2018-жылдын 9-февралындагы № 86 , 2019-жылдын 30-июлундагы № 379 токтомдорунун редакцияларына ылайык)

1. Жалпы жоболор

1. Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнө караштуу Экологиялык жана техникалык коопсуздук боюнча мамлекеттик инспекция (мындан ары - Мамэкотехинспекция) экологиялык жана техникалык коопсуздук маселелери боюна мамлекеттик контролдоону жана көзөмөлдөөнү ишке ашыруучу ыйгарым укуктуу мамлекеттик орган болуп саналат.

2. Мамэкотехинспекция өз ишинде Кыргыз Республикасынын Конституциясын, Кыргыз Республикасынын мыйзамдарын, башка ченемдик укуктук актыларды, эл аралык укуктун жалпы таанылган принциптерин жана ченемдерин, Кыргыз Республикасы катышуучу болуп эсептелген, мыйзамда белгиленген тартипте күчүнө кирген эл аралык келишимдерди, ошондой эле ушул Жобону жетекчиликке алат.

3. Мамэкотехинспекция юридикалык жак болуп саналат, Кыргыз Республикасынын Мамлекеттик гербинин сүрөтү түшүрүлгөн, мамлекеттик жана орус тилдеринде өзүнүн аталышы бар мөөрү, белгиленген үлгүдөгү башка мөөрлөрү, штамптары жана бланктары, ошондой эле алыш-бериш эсептери жана Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнө караштуу Экологиялык жана техникалык коопсуздук боюнча мамлекеттик инспекцияны Өнүктүрүүнүн жана материалдык жактан камсыздоонун атайын эсеби бар.

(КР Өкмөтүнүн 2012-жылдын 14-майындагы № 291 токтомунун редакциясына ылайык)

4. Мамэкотехинспекция өз ишин Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнүн жетекчилигинде жүргүзөт, башка мамлекеттик органдар жана жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдары менен байланышта иштейт.

 

2. Мамэкотехинспекциянын максаты

5. Адамдардын өмүрүнүн жана ден соолугунун, жаныбарлар жана өсүмдүктөр дүйнөсүнүн, курчап турган чөйрөнүн коопсуздугунун нормаларын жана талаптарын камсыз кылууга мамлекеттик контролдоону жана көзөмөлдөөнү ишке ашыруу жана терс кесепеттерин алдын алуу Мамэкотехинспекциянын максаты болуп саналат.

3. Мамэкотехинспекциянын милдеттери

6. Төмөнкүлөр Мамэкотехинспекциянын милдеттери болуп эсептелет:

- продукцияга (объекттерге) жана/же алар менен байланышкан өндүрүү, куруу, монтаждоо, жөндөө, эксплуатациялоо, сактоо, ташуу, пайдалануу, сатуу, көмүү, жайгаштыруу жана утилдештирүү процесстерине карата механикалык, сейсмикалык, өрткө каршы, экологиялык, суу, өнөр жай, энергетикалык, биологиялык, химиялык жана радиациялык коопсуздук, ошондой эле дөңгөлөктүү транспорт каражаттарынын, темир жол көчмө курамынын, темир жол транспортунун инфраструктурасынын, айыл чарба, токой чарба тракторлорунун жана алардын чиркегичтеринин, чакан кемелердин коопсуздугу боюнча ченемдик укуктук актылардын, техникалык регламенттердин талаптарынын сакталышын мамлекеттик контролдоо жана көзөмөлдөө;

- жарандардын эмгек укуктарын, ошондой эле эмгекти коргоо талаптарын сактоону камсыз кылууга көзөмөл;

- өзүнүн компетенциясынын чектеринде эл аралык макулдашуулар боюнча милдеттенмелерди аткарууну камсыз кылуу;

- колдонулуп жаткан жер мыйзамдарына ылайык мамлекеттин жана жарандык-укуктук жер мамилелеринин бардык катышуучуларынын кызыкчылыктарын коргоо;

- ченөөлөрдүн туура эмес натыйжаларынын кесепеттеринен мамлекеттин жана жарандардын кызыкчылыктарын коргоо.

(КР Өкмөтүнүн 2016-жылдын 2-декабрындагы № 642, 2018-жылдын 9-февралындагы № 86 токтомдорунун редакцияларына ылайык)

4. Мамэкотехинспекциянын функциялары

7. Мамэкотехинспекция ишинин белгиленген чөйрөсүндө төмөнкү функцияларды аткарат:

1) көзөмөлдөө жана контролдоо функциялары:

Төмөнкүлөрдүн сакталышына көзөмөлдүктү белгиленген тартипте ишке ашырат:

- Кыргыз Республикасынын эмгек мыйзамдарынын жана эмгектик укуктун ченемдерин камтыган башка ченемдик укуктук актылардын;

- курчап турган чөйрөнү коргоонун жана жаратылыш ресурстарынын пайдаланылышынын;

- жер казыналарын пайдалануучулар тарабынан жер казыналарынын сарамжалдуу пайдаланылышын жана корголушун контролдойт;

- жаратылыш коргоо мыйзамынын, жаратылыш пайдалануунун белгиленген эрежелеринин, лимиттеринин, квоталарынын жана ченемдеринин, булгоочу заттардын ыргытылышынын жана бүркүлүп чыгышынын жана курчап турган жаратылыш чөйрөсүнө калдыктарды жайгаштыруунун ченемдеринин;

- курчап турган чөйрөнү коргоо, жардыруу иштерин жүргүзүү, топтогучтарды, шлам калдыгын сактоо жайларын, террикондорду, жараксыз катмарларды, таштандыларды жайгаштыруу жана эксплуатациялоо, ошондой эле геологиялык чалгындоо иштерин, мал айдоону жана жаратылыш комплекстерине таасир тийгизүү менен байланыштуу болгон башка иштерди жүзөгө ашыруу; өсүмдүктөрдү коргоо каражаттарын, алардын өсүшүнүн стимуляторлорун, минералдык жер семирткичтерди, башка химиялык заттарды, препараттарды, анын ичинде экономиканын айрым тармактарында колдонууга уруксат берилген радиоактивдүү заттарды ташуу, сактоо жана колдонуу; жаратылыш коргоо курулмаларын эксплуатациялоодо жаратылыш ресурстарын сарамжалдуу пайдалануу боюнча талаптардын;

- кооптуу өндүрүш объекттерин курууда, кеңейтүүдө, реконструкциялоодо, техникалык жактан кайра жабдууда, эксплуатациялоодо, консервациялоодо жана жоюуда, кооптуу өндүрүш объекттеринде колдонулуучу техникалык түзүлүштөрдү даярдоодо, монтаждоодо, жөндөөдө, тейлөөдө жана оңдоодо, кооптуу өндүрүш объекттеринде кооптуу заттарды ташууда өнөр жай коопсуздугунун талаптарынын;

- жер участокторун өзүм билемдик менен ээлеп алууга, жер участокторун өзүм билемдик менен алмашууга жана жер участокторун аларга белгиленген укук белгилөөчү жана укук ырастоочу документтерди жол-жоболоштуруусуз, ошондой эле чарбалык иштерди жүзөгө ашырууга уруксат берген документтерсиз пайдаланууга жол берилбестиги жөнүндө жер мыйзамдарынын талаптарынын;

- жерлерди максаттуу багыттары боюнча пайдалануу (шаарлардын, калктуу конуштардын негизги пландарына ылайык) тууралуу жер мыйзамдарынын жана шаар курулуш ченемдеринин аткарылышына жана жерлерди максаттуу багыттары боюнча пайдалануу үчүн жарактуу абалга келтирүү боюнча милдеттенмелердин;

- жер участокторунун чек белгилеринин болушу жана сакталышы боюнча талаптардын;

- жер казынасын пайдалануу менен байланышкан иштерди коопсуз жүргүзүүнүн талаптарынын;

- пайдалуу кендерге чалгындоо жүргүзүүдө жана иштеп чыгууда жана иштелип чыккан жер алдындагы казмалардын жана табигый жер алдындагы боштуктарды чарбалык муктаждыктар үчүн пайдаланууда маркшейдердик жана геологиялык иштерди (коопсуздукту камсыз кылуу бөлүгүндө) жүргүзүүнүн эрежелеринин;

- басым алдында иштеген буу казандарын (а.и.электроддук буу казандардын) жана идиштерди, суу ысыткыч казандарын, газдаштырылган казандарын, буу жана ысык суу өтүүчү I, II, III категориядагы түтүктөрдү, мунайпродукттары менен газдарды сактоочу жана берүүчү техникалык каражаттар менен жабдууларды, шаарлардагы, шаар тибиндеги поселкалардагы жана айыл жерлериндеги газ менен камсыздоочу системаларды, ошондой эле аммиак, суюк хлор, табигый жана суюлтулган (пропан-бутан) газдарды сактоого, ташып-жеткирүүгө жана пайдаланууга байланышы бар объектилерде иш жүргүзүүлөрдү, баллондорду кычкылтек, көмүр кислотасы, аргон, ацетилен менен толтуруучу станцияларды, суутек станцияларын, металлдарды газ жалыны менен иштетүүчү постторду, жүк көтөргүч крандарды, көтөргүчтөрдү, лифттерди (аз жүк көтөрүүчүлөрдөн башкасын), эскалаторду, фуникулерду, жүргүнчүлөрдү жана жүк ташуучу асма жолдорду долбоорлоодо, жасап чыгарууда, курууда, диагностикалоодо, реконструкциялоодо, монтаждоодо, ишке киргизүү - жөнгө салууда, оңдоодо жана пайдаланууда коопсуздук боюнча талаптардын;

- электр түйүндөрүнүн жана электр жабдууларынын курулушунда, монтаждоодо жана жөнгө салууда коопсуз эксплуатациялоо эрежелеринин талаптарынын;

- электр орнотмолорунун түзүлүшүнүн эрежелеринин, газ, электр жана жылуулук пайдалануучу орнотмолордун техникалык эксплуатациясынын жана аларды коопсуз пайдалануунун эрежелеринин, жаратылыш газын, электр жана жылуулук энергиясын пайдалануунун жана эсепке алуунун эрежелеринин талаптарын, техникалык талаптардын жана башка ченемдик укуктук актылардын энергия жабдуучу уюмдар, өнөр жай жана башка ишканалар, уюмдар, мекемелер жана турмуш-тиричилик керектөөчүлөр тарабынан;

- турак жай, коомдук жана өндүрүш имараттарында жол берилген ызы-чууга, термелүү кыймылына жана үн изоляциясына коюлган талаптардын;

- объекттердин курулуш-монтаждоо иштеринде, реконструкциялоодо, жарнак-маалыматтык такталарын орнотууда ведомстволук таандыктыгына, менчигинин түрүнө карабастан жеке жана юридикалык жактар колдонушкан курулуш материалдарынын, конструкциялардын жана буюмдардын сапаты боюнча, ошондой эле курулушу бүткөн обьекттерди пайдаланууга кабыл алууну уюштурууда долбоордук чечимдердин, техникалык регламенттердин, курулуш ченемдеринин жана эрежелеринин, мамлекеттик стандарттардын, техникалык шарттардын талаптарынын.

- (абзац КР Өкмөтүнүн 2019-жылдын 30-июлундагы № 379 токтомуна ылайык күчүн жоготту)

- Кыргыз Республикасынын көлмөлөрүндө чарбалык субъектилер тарабынан (пансионаттар, санаторийлер, эс алуу үйлөрү ж.б.) суу аттракциондорун пайдаланууга берүүдө, суу транспортун киреге алууда жээктеги кум жээк зоналарын кармоо, көлмөлөрдө коопсуз сууга түшүүчү жерлерди тосуу боюнча коопсуздук талаптарынын;

- Кыргыз Республикасынын мыйзамдарында каралган юридикалык жана жеке жактардын - суу пайдалануучулардын укуктарынын;

- кемелердин жүрүшүн каттоонун, эсебин алуунун, кеме журналдарын ачуунун, кемелерди, алардын токтоочу жайлары үчүн базаларды (курулмаларды) жана суу чарба тутумдары, курулмалар үчүн бөлүнгөн суу фондунун жерлерин максаттуу пайдалануу боюнча техникалык көзөмөлдөөнүн эрежелери чөйрөсүндөгү Кыргыз Республикасынын мыйзамдарынын, эл аралык укуктарынын жана ченемдеринин;

- өрткө каршы курулуш конструкцияларын, жабдууларды жана шаймандарды, ошондой эле өрттөн сактануу системасынын техникалык түзүлүштөрүн жасоодо, курууда, кайра конструкциялоодо, куроодо, жөнгө салуу-иштетүүдө, оңдоодо жана пайдаланууда өрт коопсуздугунун талаптарын;

- Кыргыз Республикасынын Мамлекеттик туусун жана Кыргыз Республикасынын Мамлекеттик гербин даярдоо эрежелеринин талаптарынын;

- дөңгөлөктүү транспорт каражаттарынын, темир жол көчмө курамынын, темир жол транспортунун инфраструктурасынын, айыл чарба, токой чарба тракторлорунун жана алардын чиркегичтеринин, чакан кемелердин коопсуздугу боюнча техникалык регламенттердин, ченемдик-укуктук актылардын, стандарттардын жана ченемдердин талаптарынын.

Төмөнкүлөргө мамлекеттик метрологиялык көзөмөл жүргүзөт:

- ченөө каражаттарынын, анын ичинде заттардын (материалдардын) курамынын жана касиеттеринин стандарттык үлгүлөрүнүн чыгарылышына, алардын абалына жана колдонулушуна, төмөнкүлөргө жайылтылуучу мамлекеттик жөнгө салуу чөйрөсүндө ченөө бирдейлигин камсыздоо жагындагы ченемдик укуктук актылардын талаптарынын сакталышына:

саламаттык сактоого, ветеринарияга;

айлана-чөйрөнү коргоого, транспорт кыймылынын коопсуздугун камсыз кылууга;

эмгектин коопсуз шарттарын жана аны коргоону камсыз кылууга;

өндүрүүчү (сатуучу) менен керектөөчүнүн (сатып алуучунун) ортосунда соода операцияларынын жана өз ара эсептешүүлөрдүн ишке ашырылышына, анын ичинде:

товарлардын массасынын, көлөмүнүн, чыгымынын же башка чоңдуктарынын чыныгы маанисин жана бул товарлардын сатылган санына туура келишин аныктоо максатында соода операцияларын жүргүзүүдө алынуучу товарлардын санына;

таңгакта камтылгандар аны ачмайынча же бузулмайынча өзгөртүлүшү мүмкүн болбогон, ал эми таңгакта камтылган товардын массасы, өлчөмү, узуну, аянты же санын көрсөткөн башка чоңдуктары таңгакта белгиленген учурларда ар кандай таңгакта оролгон товарлардын ачуудагы, сатуудагы жана импорттоодогу санына;

почта байланышы кызматтарын көрсөтүүгө жана электр байланышынын көрсөтүлгөн кызматтарынын көлөмүн эсепке алууга (байланыштыруу узактыгы жана трафиктин көлөмү);

милдеттүү түрдө техникалык жөнгө салуу чөйрөсүндө ишти жүзөгө ашырууга, анын ичинде;

метрологиялык көзөмөл жүргүзүү боюнча иштерди уюштурууну пландаштырат;

мамлекеттик метрологиялык көзөмөл жаатындагы ченемдик укуктук актыларды, ошондой эле методикалык документтерди иштеп чыгууга катышат;

ченөө бирдейлигин камсыздоо жаатындагы мыйзамдардын талаптарын аткарылышы боюнча мамлекеттик жөнгө салуу чөйрөсүндөгү министрликтердин, ведомстволордун, юридикалык жана жеке жактардын метрологиялык кызматтарынын ишин контролдойт;

ченөө бирдейлигин камсыздоо жана аныкталган кемчиликтерди жоюуга карата сунуштарды иштеп чыгуу иштерин мамлекеттик жөнгө салуу чөйрөсүндө мамлекеттик метрологиялык көзөмөлдүн жыйынтыктары боюнча министрликтердин, ведомстволордун, юридикалык жана жеке жактардын ишине талдоо жүргүзөт;

ченөө бирдейлигин камсыздоо жаатындагы ченемдик укуктук актылардын талаптарын бузган кызмат адамдарына, юридикалык жана жеке жактарга мыйзамдарга ылайык таасир этүү чараларын колдонот;

менчигинин түрүнө карабастан ишканалар менен уюмдардын жана башка чарба субъекттеринин комиссияларынын ишине катышат, ал эми зарыл болгон учурларда жана жасалма ченөө каражаттарын же белгиленген тартипте тибин бекитүү же текшерүү жол-жоболорунан өтпөгөн ченөө каражаттары пайдаланылган учурда комиссияларды жетектейт;

чарба субъекттери ыйгарым укуктуу орган тарабынан берилген жазма буйруктарды аткарбаган учурда зарыл болгон материалдарды Кыргыз Республикасынын мыйзамдарында белгиленген чараларды керүү үчүн тиешелүү мамлекеттик же укук коргоо органдарына жөнөтөт;

милдеттүү түрдө текшерилүүгө тийиш болгон жумушчу ченөө каражаттарынын номенклатуралык тизмегине мамлекеттик жөнгө салуу чөйрөсүнө таандык, бирок бул тизмекке киргизилбеген ченөө каражаттарын киргизүү боюнча сунуштарды киргизет;

укук коргоо органдарынын, жалпыга маалымдоо каражаттарынын жана керектөөчүлөрдү коргоо коомдорунун өкүлдөрүнүн катышуусу менен дүң жана чекене соода жүргүзүлүүчү жайларда биргелешкен текшерүүлөрдү жүргүзөт;

- ченөө бирдейлигин камсыздоо жаатындагы ченемдик укуктук актылардын талаптарынын бузулгандыгын аныктаган учурда:

текшерүүдө аныкталган бузууларды жоюу жөнүндө белгиленген тартипте жазма буйрук берет жана аларды жоюу үчүн мөөнөттөрдү белгилейт;

текшерүүнүн жыйынтыгы боюнча ченөө бирдейлигин камсыздоо жаатындагы ченемдик укуктук актылардын талаптарын бузуунун кесепеттерин жоюу боюнча чараларды көрөт;

Кыргыз Республикасынын ченемдик укуктук актыларында каралган учурларда метрологиялык эрежелердин жана ченемдердин бузулгандыгы жөнүндө материалдарды сот жана тергөө органдарына жөнөтөт;

- ченөө каражаттарынын жана стандарттык үлгүлөрдүн мамлекеттик реестринин туура жүргүзүлүшүн көзөмөлдөйт;

- текшерүүдө аныкталган бузууларды жоюу жана ведомстволук объекттерди метрологиялык камсыздоону жакшыртуу жөнүндө министрликтерге, ведомстволорго жана жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдарына сунуштарды киргизет.

Төмөнкүлөргө контролдукту белгиленген тартипте ишке ашырат:

- курчап турган жаратылыш чөйрөсүнө булгоочу заттардын ыргытылышын жана бүркүлүп чыгышын тазалоо үчүн курулмалардын, жабдуунун жана аппаратуранын курулушу жана аны эксплуатациялоого киргизүү, булгануу булактарын ыргытууларды жана бүркүлүп чыгууларды контролдоочу жана жөнгө салуучу приборлор менен жабдуу; жерлерди рекультивациялоо жана аларды арналышы боюнча пайдалануу үчүн өз учурунда өткөрүп берүү, кыртышты өндүрүш калдыктарынан, уулуу химикаттардан жана башка химиялык (анын ичинде радиоактивдүү) заттардан булгануусунан, курулуш учурунда, пайдалуу кендерди иштетүүдө, изилдөө иштерди жүргүзүүдө жердин башка булгануусунан коргоо; жаныбарлар жана өсүмдүктөр дүйнөсүнүн, анын ичинде жоголуу коркунучу астында турган жана Кыргыз Республикасынын Кызыл китебине киргизилген баалуу объекттерди коргоо, кайра өндүрүү жана калыбына келтирүү боюнча чаралардын аткарылышына;

- жаратылыш коргоо курулмаларынын жана түзүлүштөрүнүн абалына жана ишинин натыйжалуулугуна;

- өндүрүш жана башка муктаждыктар үчүн атмосфера абасын, жаратылыш объекттерин кайра түзүү жана ландшафттарды түзүү менен байланышкан чарбалык иштерде жер жана токой ресурстарын сарамжалдуу пайдаланууга;

- өндүрүш жана керектөө калдыктарын жайгаштырууга;

- менчигинин формасына жана ведомстволук таандыктыгына карабастан ишканалар, мекемелер жана уюмдар, ошондой эле кызмат адамдары жана жеке адамдар тарабынан өрт коопсуздугунун ченемдеринин жана эрежелеринин талаптары аткарылышын;

- өрттөн сактануу системалары жана каражаттары, анын ичинде өрт өчүрүүнүн баштапкы каражаттары оң абалда кармалышын;

- өрттөн сактоочу бөлүнүштөрдүн кызматтык милдеттерин аткарууда объекттердин, курулмалардын аймактарына кирүүсү камсыздалышын (келүүгө жолдордун, бурулууга аянтчалардын болуусун);

- өрт өчүрүүчү уюмдардын, ыктыярдуу өрт өчүргүч кошуундардын болуусун жана алардын өрт өчүрүүгө даярдыгын;

- мунай продукттарынын коопсуздугун камсыз кылуу боюнча милдеттүү талаптарды аткарууга;

- Кыргыз Республикасына алып келүү жана анын чегинен сыртка ташып чыгуу бөлүгүндө, жоголуу коркунучу астында турган, жапайы фаунанын жана флоранын түрлөрүн эл аралык сатуу боюнча конвенциянын (CITES) талаптарын аткарууга;

- жер балансынын, жерлерди пайдалануу тууралуу, ошондой эле жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдары жана жергиликтүү мамлекеттик администрациялар тарабынан берилүүчү бош жер фондунун болушу жөнүндө маалыматтардын аныктыгына;

- жерди жакшыртуу, кыртыштын бузулуу, шор басуу, саз каптоо, суу басуу, чөлгө айлануу, кургакчылык, катып калуу, булгануу жана жердин бузулушуна алып келүүчү башка процесстердин кесепеттерин болтурбоо жана жоюу боюнча иш чаралардын өз убагында жана сапаттуу аткарылышына;

- рекультивация долбоорун даярдоо жана долбоорго жерди калыбына келтирүүгө финансы чыгымдарын киргизүү боюнча жер кыртышы бузулган жер участокторун рекультивациялоонун аткарылышына;

- жер курулуш долбоорлорунун, жерлерди пайдалануу жана коргоо, жерлердин булганышына жана бузулушуна алып келүүчү процесстердин алдын алуу жана жоюу боюнча башка долбоорлордун жана иш-чаралардын аткарылышына;

- жерлердин сандык жана сапаттык абалынын өзгөрүүлөрүнө;

- убактылуу пайдаланууга берилген жерлердин өз учурунда кайтарылып берилишине;

- аңчылык жерлерин реконструкциялоо, аңчылык жаныбарларынын жашоо шарттарын жакшыртуу, куштарды жасалма өстүрүү боюнча иш-чараларды кошо алганда, биотехникалык иш-чараларды аткарууга;

- уюмдардын, тоодогу куткаруучу, газдан сактоочу жана оргумаларга каршы түзүлүштөрдүн, кырсыктан сактоо кызматтардын мүмкүн боло турган кырсыктардын кесепеттерин жоюуга даярдыгына;

- жардыруу иштеринде пайдаланылуучу өнөр жайлык жардыргыч материалдарды, жөнөкөй жардыргыч заттарды, жабдууну жана приборлорду иштеп чыгууга, даярдоого, сыноого, сактоого, эсепке алууга, пайдаланууга жана жок кылууга;

- жер алдындагы транспорттук жана гидротехникалык объекттердин курулушуна жана эксплуатациясына, калдык, гидроташтанды жана шлам чарбасынын эксплуатациясына;

- иштелип чыккан кен казылмаларын жана табигый жер алдындагы боштуктарды чарбалык муктаждыктар үчүн пайдаланууга;

- өндүрүштөрдү жарылуу, жарылуу өрт кооптуулук боюнча тиешелүү категорияларга келтирүүнүн тууралыгына жана өндүрүштөрдү бир категориядан башкасына өткөрүүнүн тууралыгына, колдонулуп жаткан жабдуусунун жарылуу коркунучу бар аралашмалардын категорияларына жана тобуна, жарылуу кооптуулугу бар зоналардын классына туура келээрин текшерет, уюмдардын сунуштары менен газ боюнча кооптуулугу бар шахталардын (кендердин) категорияларын аныктайт, аларды чаңы боюнча, тоо тектердин, кендердин, көмүрдүн жана газдын бүркүлүп чыгуулары боюнча, жер астындагы кыртыштардын урашы боюнча кооптууларга киргизет жана шахталардын (кендердин) бир категориядан экинчисине которулушун бекитет;

- өнөр жай коопсуздугу боюнча ведомстволук кызматтарды туура уюштурууга (өндүрүштүк контролдоо), ушул кызматтардагы кызматкерлердин (квалификациялык талаптарга ылайык келишине, ошондой эле алардын ишти бардык жагынан жетишерлик алып барышына;

- техникалык регламенттерди сактоо бөлүгүндө геологиялык чалгындоо, кен жана бургулоо жумуштарынын бардык түрлөрүнүн туура жүргүзүлүшүнө жана жер астындагы казылмалардын урап тушүшүн болтурбоо жана коопсуздукту камсыздоо менен байланыштуу болгон атайын калтырылган жер катмарынын бузулбаган бөлүкчөлөрүнүн бардык түрлөрүнүн параметрлерин аныктоого;

- лицензиялардын, уруксат берүүлөрдүн, күбөлүктөрдүн жана макулдашуулардын иштөө шарттарынын аткарылышына;

- отунду, газды, электр жана жылуулук энергиясын өндүрүүдө, берүүдө, бөлүштүрүүдө жана керектөөдө аларды сарамжалдуу пайдаланууга;

- жаңы даярдалуучу, реконструкциялануучу, оңдолуп чыккан жана жеткирилүүчү энергия жабдуунун натыйжалуулугу жана эксплуатациялоо коопсуздугу бөлүгүндө ченемдерге, техникалык регламенттерге жана башка ченемдик укуктук актыларга туура келүүсүнө, ишканалар, уюмдар жана мекемелер тарабынан колдонуудагы жана колдонууга киргизилип жаткан, ошондой эле реконструкцияланып жана модернизацияланып жаткан энергия сыйымдуу орнотмолордун жана жабдуунун энергетикалык сыноолорун жүргүзүүгө;

- ченемдик укуктук актыларга ылайык техникалык шарттарда көрсөтүлгөн иш-чаралардын аткарылышына, жаңыдан киргизилген жана реконструкцияланган электр жана жылуулук түзүлүштөрүн пайдаланууга уруксат берүүгө;

- курулуш объекттеринин долбоорлору боюнча өрт коопсуздугу жаатындагы корутундулардын болушуна;

- өрт-техникалык экспертизадан өткөн долбоордук документтерге курулушу бүткөн объекттердин шайкеш келүүсүнө;

- аңчылык эрежелерин, мөөнөттөрүн жана ыкмаларын бузуу, аңчылык продукциясын жана жаныбарлар менен өсүмдүк дүйнөсүнө зыян келтирүүчү башка укукка жат аракеттерди колдонуу фактыларын аныктоого, бөгөт коюуга жана алдын алууга;

- балдар эмгегин пайдаланууга;

- менчигинин түрүнө, ведомстволук таандыгына карабастан ишканалардын, мекемелердин жана уюмдардын, ошондой эле кызмат адамдарынын, жеке адамдардын өрт коопсуздугунун ченемдерин жана эрежелерин аткарышына;

- товарлардын, жумуштардын жана кызмат көрсөтүүлөрдүн өрт коопсуздугунун талаптарына туура келишине;

- ченемдик документтердин талаптарына ылайык суу пайдалануунун көз карандысыз субъектилеринин менчигиндеги жана башкаруусундагы, ошондой эле муниципалдык менчиктеги суу чарба инфратүзүмүнүн объектилерин күтүүнүн камсыздалышына;

- уруксатсыз суу пайдалануу, суу чарба курулуштарын жана суу фондунун курулмаларын куруу, зыян келтирүү, аларды пайдаланууга берүүнүн жана коопсуз иштөөсүнүн ченемдерин жана эрежелерин бузуу фактыларынын аныкталышына;

- курулуш, жээктерди коргоо, суунун түбүн тереңдетүү иштеринин жүргүзүлүшүнө, кум-шагыл таш материалдарынын казып алынышына, суу объектилеринде кабелдердин, түтүктөрдүн жана башка коммуникациялардын төшөлүшүнө;

Кыргыз Республикасынын аймагында сууда сүзүүчү каражаттардын, алардын токтоочу жайлары үчүн базалардын (курулмалардын) курулушуна жана пайдаланылышына техникалык контролдоо жүргүзүлүшүнө;

- көз карандысыз суу пайдалануучу субъекттердин менчигинде жана башкаруусунда, ошондой эле муниципалдык менчикте турган суу чарба инфратүзүмүнүн объектилерин кармоонун ченемдеринин жана эрежелеринин сакталышына;

- суу ресурстарынын пайдаланышына;

- суу ресурстарынын булгануусунун, азайышынын же алардын айыл чарба жерлерине жана жаратылыш ландшафттарына терс таасирин тийгизүү деңгээлине;

- суу пайдалануучулардын укуктарынын бузулушуна жана суу мыйзамдарынын башка бузулушуна;

2) колдоо функциялары:

- ыйгарым укуктуу органдар менен биргеликте атомдук жана радиациялык коопсуздук жаатында контролдоо жана көзөмөл жүргүзүү маселелери боюнча Атомдук энергия боюнча эл аралык агенттик (МАГАТЭ) менен техникалык кызматташтыкты жүзөгө ашырат;

- экологиялык жана техникалык коопсуздукка тиешелүү маселелер боюнча комиссиялардын ишине катышуу үчүн Мамэкотехинспекциянын өкүлдөрүн дайындайт;

- жерлерди бир категориядан башкасына жана жерди бир түрдөн экинчисине өткөрүүдө (трансформациялоодо) тиешелүү документтерди макулдашууга катышат;

- жер маселелери боюнча талаштарды кароого катышат.

- системалар аралык, системалык, жергиликтүү авариялардын жана энергосистемалардын ишинде технологиялык бузуулардын, андан ары ушул өңдүү бузуулардын алдын алуу боюнча иш-чараларды иштеп чыгуу менен анын себептерин жана кесепеттерин дароо иликтөө жана четтетүүгө, ошондой эле энергия жабдууларды, энергетикалык ишканалардын жана керектөөчүлөрдүн электр берүү линияларын эксплуатациялоого берүүгө катышат;

- аныкталган бузуулардын жагдайларын, себептерин талдайт, аларды жоюу жана жарандардын бузулган укуктарын калыбына келтирүү боюнча контролдукту жүргүзөт;

- өндүрүш жаракаттарынын жана кесиптик оорулардын абалын жана себептерин талдоого катышат, алардын алдын алуу боюнча сунуштарды иштеп чыгат;

- тейлеген тармагына ылайык укуктук пропаганда боюнча иш-чараларды өткөрөт;

- кызматчылардын эмгек укуктары жөнүндө түшүндүрүү ишин жүргүзөт, эмгекти коргоо боюнча жумуш берүүчүлөрдү жана кызматчыларды окутууга көмөк көрсөтөт;

- менчигинин түрүнө, ведомстволук таандыктыгына карабастан өнөр жай, өрт жана энергиялык коопсуздук жаатындагы маселелер боюнча кооптуу өндүрүш объектисинин жана энергия үнөмдөөчү уюмдардын жетекчилеринин, персоналдарынын жана керектөөчүлөрдүн билимин текшерүүнү жүргүзөт;

- электр жана жылуулук энергиясын өндүрүүдө, берүүдө жана керектөөдө кырсыктардын, бөөдө кырсыктардын себептерине жана жагдайларына белгиленген тартипте техникалык иликтөө жүргүзөт;

- электр коопсуздугу боюнча жогорулатылган талаптар менен байланышкан жана персоналдын атайын даярдыгын талап кылуучу бардык маселелер боюнча чечимдерди кабыл алат;

- көзөмөлдөө жана контролдоо функцияларын ишке ашырууда ыргытууларды, чыгарууларды, топурактын булганууларын, радиацияны аспаптык өлчөөгө ыйгарым укуктуу органдар менен өз ара аракеттенет жана тартат;

- төмөнкүлөрдүн реестрин жүргүзөт:

техникалык регламенттер менен аныкталган кооптуу өндүрүштүк обьектте колдонулуучу техникалык түзүлүштөрдүн;

курулуш обьекттеринин жана колдонуудагы кыймылсыз мүлк обьекттерине өзгөртүүлөрдү, кийин аларды пайдаланууга кабыл алуу менен реестрге киргизилген обьекттерге, колдонулуучу курулуш материалдарынын, конструкциялардын жана буюмдардын чыгарылышына жана сапатына, мыйзамдык жана ченемдик документтердин, шаарлардын жана калктуу конуштардын бекитилген негизги пландарынын, обьекттерди куруу үчүн иштелип чыккан документтердин талаптарынын сакталышына, курулуш-монтаждоо иштеринин сапатын инспекциялык контролдоону ишке ашырат;

- сүзүүчү каражаттарды жана алар токтоочу жайлар үчүн базаларды (курулмаларды) каттоо, кайра каттоо иштерин жүргүзөт, алардын пайдаланууга берүүгө жарактуулугун күбөлөндүрүү;

- суу транспортунун реестрин, өзү жүрүүчү жана өзү жүрбөгөн кемелердин сууда сүзүү коопсуздугун, Кыргыз Республикасынын көлмөлөрүндөгү портторду, базаларды жана курулмаларды коопсуз пайдаланууну камсыздоо маселелери боюнча ишкердик субъектилеринин ишин каттоону жүргүзөт;

- "Чакан кемелердин коопсуздугу жөнүндө" Бажы бирлигинин Техникалык регламентинин талаптарына жооп берген чакан кемелердин классификациясы жөнүндө күбөлүктөрдүн бирдиктүү реестрин жүргүзөт;

- суу-транспорт процесстерин контролдоо маселелери боюнча мамлекеттик жана жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдары менен биргеликте иш жүргүзөт;

- тиешелүү органдар менен бирге төмөнкүлөр боюнча иш-чараларга катышат:

суу объектилеринин техникалык абалынын бузулушунун алдын алуу;

суу чарба курулмаларынын техникалык абалын жакшыртуу жана коопсуздугун камсыздоо;

жер кыртышынын күрдүүлүгүнө, ирригациялык инфратүзүмгө, өнөр жай жана жарандык объектилерге суулардын зыяндуу таасиринин алдын алуу;

дарыялардын, көлдөрдүн, каналдардын жана суу сактагычтардын суу режимин жакшыртуу;

берилген лицензиялардын, корутундулардын жана экологиялык жана техникалык коопсуздук жаатындагы мамлекеттик органдар берген уруксат берүүчү документтердин.

 (КР Өкмөтүнүн 2013-жылдын 23-сентябрындагы № 520, 2014-жылдын 7-августундагы № 456, 2015-жылдын 27-февралы № 83, 2016-жылдын 15-июлундагы №401 2016-жылдын 2-декабрындагы № 642, 2016-жылдын 12-декабрындагы № 653, 2017-жылдын 18-октябрындагы № 680, 2018-жылдын 9-февралындагы № 86 , 2019-жылдын 30-июлундагы № 379 токтомдорунун редакцияларына ылайык)

 

5. Мамэкотехинспекциянын укуктары

 

8. Мамэкотехинспекция төмөнкү укуктарга ээ:

- менчигинин формасына жана уюштуруу-укуктук формасына карабастан баардык уюмдарда Кыргыз Республикасынын мыйзамдарына ылайык текшерүүлөрдү жүргүзүүгө;

- менчигинин формасына карабастан жеке жана юридикалык жактарга курчап турган чөйрөнү булгоонун жана жаратылыш ресурстарын сарамжалсыз пайдалануунун натыйжасында келтирилген зыяндын ордун толтуруу боюнча талаптарды (дооматтарды) коюуга;

- адамдардын өмүрүн жана ден соолугун камсыз кылуу менен байланышкан шашылыш учурларда (экологиялык жана техногендик мүнөздөгү авария же коркунуч пайда болгондо) сутканын убактысына көз карандысыз калктын ден соолугуна жана курчап турган чөйрөнүн абалына жол берилбес таасирлердин себебин жана булагын аныктоо жана аларды жоюуга чараларды көрүү максатында, жазуу жүзүндөгү жолдомосуз дароо текшерүү жүргүзүүгө;

- текшерүүдө экологиялык жана техникалык коопсуздуктун талаптарынын аныкталган бузууларын жоюу тууралуу милдеттүү түрдө аткарууга тийиштүү болгон жазма буйрукту (билдирүүнү, көрсөтмөнү) мамлекеттик органдарга, менчигинин түрүнө карабастан юридикалык жактарга жана жеке адамдарга берүүгө;

- мыйзам бузуунун мүнөзүн эске алуу менен негизделген мөөнөттө мыйзам бузууларды жоюуну талап кылууга;

- администрациялык укук бузуулар туурасында материалдарды кароого, юридикалык жана жеке жактарга, кызмат адамдарына жана кызматкерлерге айыптарды жана өзүнүн ыйгарым укуктарынын чегинде администрациялык башка түрдөгү жаза төлөөлөрдү салууга;

- бузууга жол берген адамдарды Кыргыз Республикасынын мыйзамдарына ылайык жоопкерчиликке тартуу жөнүндө маселени кароо үчүн көзөмөл, сот жана укук коргоо органдарына материалдарды берүүгө;

- өзүнүн компетенциясынын чегинде маселелерди кароо үчүн эксперттерден жана адистерден турган жумушчу топторун белгиленген тартипте түзүүгө;

- зарыл учурларда мамлекеттик башкаруу органдары, жабдууларды жана материалдарды контролдук сыноо жүргүзгөн уюмдар тарабынан жумушту жана айлана-чөйрөнү контролдоо анализдерин өткөрүүнү уюштурууга, ошондой эле колдонуудагы эрежелер чегинде жабдууларды карап текшерүүгө;

- республиканын мамлекеттик башкаруу органдарынын, уюмдардын, илимий-изилдөө жана конструктордук-долбоорлоо институттарынын макулдугу менен алардын адистеринин текшерүүлөрдү жүргүзүү, өндүрүштүн, объекттердин жана жумуштардын коопсуздугуна байланышкан көз карандысыз экспертизаны жана иштеп чыгууларды жүргүзүүгө тартууга;

- башка мамлекеттик башкаруу органдарынын жетекчилеринен жана кызмат адамдарынан, юридикалык жана жеке жактардан жер, суу, экологиялык жана техникалык коопсуздуктун абалы жөнүндө, ошондой эле жерди пайдалануу жана коргоо боюнча маалыматты, өндүрүштүк мертинүүлөрдүн себептери, жарылуучу материалдар менен химиялык заттардын чыгымдалышы жана алардын сакталышын камсыздоо жөнүндө маалыматтарды суроого жана акысыз алууга;

- мамлекеттик органдарга (лицензияларга) лицензиянын жарактуулугун токтотуу жөнүндө, же аларды кайрып алуу, уруксат берүүнүн (күбөлүктүн) колдонулуу шарттарын аткарбаган, же болбосо экологиялык жана техникалык коопсуздуктун талаптарын одоно бузуу аныкталган учурда, эгер бул кылмыштык жоопкерчиликке кириптер кылбаса, ошондой эле күбөлүктөрдүн колдонулуусун токтотуу сунуштарын белгиленген тартипте киргизүүгө;

- объекттердин баш ийүүсүнө жана менчигинин түрүнө карабастан ченөө каражаттары пайдаланылган, чыгарылган, оңдолгон, сатылган, турган же сакталган объекттерге кирүүгө;

- колдонууга жол берилген чоңдуктардын пайдаланылуучу бирдиктеринин шайкештигин, ченөө каражаттарынын абалын жана аларды колдонуу шарттарын, ченөө бирдейлигин камсыздоо боюнча мыйзамдардын талаптарынын аткарылышын, ошондой эле соода операцияларын жүргүзүүдө алынган товарлардын санын текшерүүгө;

- мамлекеттик метрологиялык көзөмөл жүргүзүү үчүн продукциялар менен товарлардын үлгүлөрүн, ошондой эле бардык түрдөгү таңгактардагы оролгон товарларды алууга;

- мамлекеттик метрологиялык көзөмөлгө алынган объектинин техникалык каражаттарын колдонууга жана адистерин ишке тартууга;

- бекитилбеген типтеги же бекитилген типке шайкеш келбеген, ошондой эле текшерилбеген жана бузук ченөө каражаттарын колдонууга жана чыгарууга тыюу салууга;

- мамлекеттик жөнгө салуу чөйрөсүнө кирүүчү ченөө каражаттарын бир жолку толук текшерүү дайындоого, зарыл болгон учурда текшерүүнүн ортосунда кыскартылган текшерүүнү белгилөөгө;

- мыйзамдардын милдеттүү талаптарына шайкеш келбеген ченөө каражаттарын колдонуудан белгиленген тартипте алууга;

- мыйзамда белгиленген тартипте төмөнкүлөргө тыюу салат:

адамдардын өмүрүнө жана ден соолугуна, курчап турган чөйрөгө коркунуч жаратуучу, экологиялык жана техникалык коопсуздуктун талаптарын бузууда объекттерди (жумуштарды), өндүрүштүк бөлүмдөрдү жана юридикалык жана жеке адамдардын жабдууларын эксплуатациялоого;

кабыл алуунун бекитилген актысы болбогон обьекттерди өз алдынча курууга, ошондой эле мыйзамдык жана башка ченемдик документтердин талаптарын бузуу менен жүргүзүлгөн курулуштарга, реконструкцияларга кеңейтүүлөргө, техникалык жабдуулар менен кайра жабдууга жана обьектти эксплуатациялоого жана башка жумуштарга;

экологиялык ченемдерди жана эрежелерди бузуу менен экологиялык жактан кооптуу жүктөрдү (буюмдарды), чийки зат ресурстарын ташууга, ошондой эле алардын транзитине (андан ары транспорттоого), мыйзамдарга ылайык аларды колдонуу табигый чөйрөнүн булгануусуна же жакырланышына алып келген, адамдардын жана жаныбарлардын ден соолугуна зыян келтирген, Кыргыз Республикасынын мыйзамдарында тыюу салынган продукцияны, заттарды жана материалдарды өндүрүүгө жана колдонууга;

илимий уюмдар менен макулдашуу боюнча республиканын аймагында жашаган (өсүп келе жаткан) жаныбарлар жана өсүмдүктөр дүйнөсүнүн объекттерине зыян келтирүүчү же адамдардын ден соолугуна зыян келтире турган жаныбарларды жана өсүмдүктөрдү алып келүүгө, алып чыгууга, чыгарууга, жайгаштырууга жана климатташуусуна;

- жаратылышты коргоо мыйзамдарындагы, транспорт каражаттары, жаратылыштын мыйзамсыз табылган обьекттерин, анын ичинде жаныбар жана өсүмдүктөр дүйнөсүндөгү укук бузуу документтерин, куралдарын (предметтерин) мыйзамдарда белгиленген тартипте текшерүүгө, кароого, кармоого жана документтерди алууга;

- мамлекеттик органдардан, коомдук уюмдардан жана бирикмелерден, ошондой эле жеке адамдардан кармалган, алынган же мыйзамда белгиленген тартипте конфискацияланган, мыйзамсыз жол менен алынган объекттерди же жаныбарлар жана өсүмдүктөр дүйнөсүнүн (анын ичинде токой, аңчылык жана башка) продукциясын, ошондой эле алардан алынган буюмдарды сактоого жана транспорттоого жана белгиленген тартипте сатуу үчүн кабыл алууга;

- министрликтердин, администрациялык ведомстволордун, чарбакер субъекттердин жетекчилерине ведомстволук объекттерде курчап турган чөйрөгө булгоочу заттардын чыгарылышын (ыргытылышын) контролдоо пункттарын (көчмө) (постторун) түзүү жөнүндө сунуштарды киргизүүгө;

- чарбакер субъекттерде өндүрүлгөн төмөнкүлөр үчүн акы төлөө суммасынын эсебинин тууралыгына контролдук жүргүзүүгө:

айыл чарба өндүрүшүнүн жоготууларынын ордун толтуруу;

жаныбарлар жана өсүмдүктөр дүйнөсүнүн жаратылыш ресурстарын пайдалануу, чет өлкөлүк мергенчилер үчүн жапайы жаныбарлардын олжолору, булгоочу заттардын чыгарылышы, ыргытылышы;

иш жүзүндө жана ченемдик-уруксат берүү документтерге ылайык курчап турган чөйрөдө калдыктарды жайгаштыруу;

- өндүрүштөн натыйжалуу жана ишенимдүү эксплуатациялоонун, ошондой эле кызмат көрсөтүүнүн коопсуздугун талаптарын канааттандырбаган электрдик жана жылуулук чыгаруучу жабдууларды алып салууга;

- зыяндуу заттарды бөлүп чыгарышы белгиленген ченемдерден ашыкча болгон транспорттук каражаттарды жана башка жылып жүрүүчү түзүлүштөрдү, объекттерди пайдаланууну токтотууга же тыюу салууга;

- юридикалык жана жеке жактар табигый ресурстарды, анын ичинде жаныбарлар жана өсүмдүктөр дүйнөсүн коргоо, пайдалануу жөнүндө Кыргыз Республикасынын мыйзамдарын бузуунун натыйжасында келтиришкен зыяндын ордун толтуруусу жөнүндө сотко доолорду коюуга;

- Кыргыз Республикасынын мыйзамдарында каралган учурларды кошпогондо, Кыргыз Республикасынын жер мыйзамдарын бузуу менен же максаттуу багытында эмес пайдаланылган жер участокторунун мажбурлап алынгандыгы жөнүндө сотко билдирүүгө;

- экологиялык жана техникалык коопсуздуктун бузулушу боюнча түшүндүрүү иштерин жүргүзүү үчүн уюмдардын жетекчилерин жана башка кызмат адамдарын, ошондой эле жарандарды чакырууга;

- экологиялык жана техникалык коопсуздуктун талаптарын системалуу түрдө бузуп жаткан кызмат адамдарын тартиптик жоопкерчиликке тартуу жөнүндө сунушту министрликтердин, ведомстволордун жана уюмдардын жетекчилерине киргизүүгө;

- мыйзамда белгиленген тартипте айырмалоо белгилери бар бекитилген үлгүдөгү форманы кийип жүрүүгө, ок атуучу куралды жана атайын каражаттарды мыйзам чегинде сактоого, алып жүрүүгө жана колдонууга;

- экологиялык жана техникалык коопсуздук боюнча коомдук (штаттан тышкары) инспекторлор тармагын түзүүгө;

- өзүнүн компетенциясынын чегинде эл аралык кызматташууну ишке ашырууга жана эл аралык уюмдарда катышуучу (мүчө) катарында белгиленген тартипте чыгууга;

- Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнө төмөнкү сунуштарды киргизүүгө:

экологиялык жана техникалык коопсуздук чөйрөсүндө контролдоо - көзөмөлдөө иштерин өркүндөтүү боюнча;

Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнүн жыйындарында министрликтердин, администрациялык ведомстволордун, жергиликтүү мамлекеттик администрациялардын жана жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдарынын, чарбакер субъекттердин жетекчилеринин экологиялык жана техникалык коопсуздук маселелери боюнча отчетторун угуу жөнүндө;

Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнүн, министрликтердин, администрациялык ведомстволордун, жергиликтүү мамлекеттик администрациялардын жана жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдарынын экологиялык жана техникалык коопсуздук жаатындагы мыйзамга каршы келген чечимдерин токтотуу тууралуу.

(КР Өкмөтүнүн 2013-жылдын 23-сентяббрвнданы № 520, 2015-жылдын 27-февралы № 83, 2016-жылдын 2-декабрындагы № 642  токтомунун редакциясына ылайык)

 

6. Мамэкотехинспекциянын ишин уюштуруу

 

9. Мамэкотехинспекцияны Кыргыз Республикасынын экологиялык жана техникалык коопсуздук боюнча башкы мамлекеттик инспектору болуп саналган директор жетектейт.

10. Мамэкотехинспекциянын директору Кыргыз Республикасынын Премьер-министри тарабынан кызматка дайындалат жана кызматтан бошотулат.

11. Мамэкотехинспекцияда Статс-катчынын кызмат орду түзүлгөн. Статс-катчынын кызмат ордуна дайындоонун, бошотуунун тартиби, функциялары жана ыйгарым укуктары Кыргыз Республикасынын мыйзамдарында белгиленген тартипте аныкталат.

12. Мамэкотехинспекциянын директорунун орун басарлары болот.

Мамэкотехинспекциянын директорунун орун басарлары Мамэкотехинспекциянын директорунун сунушу боюнча Кыргыз Республикасынын Премьер-министри тарабынан кызматка дайындалышат жана бошотулушат жана Кыргыз Республикасынын экологиялык жана техникалык коопсуздук боюнча башкы мамлекеттик инспекторунун орун басарлары болуп эсептелишет.

Мамэкотехинспекциянын директорунун милдетин аткаруу ал жок болгон учурда анын орун басарларынын бирине жүктөлөт.

13. Мамэкотехинспекциянын директору:

- Мамэкотехинспекциянын ишин жалпы жетекчиликке алат жана Мамэкотехинспекцияга жүктөлгөн милдеттерди аткаруу үчүн жеке жоопкерчиликтүү болот;

- Кыргыз Республикасынын жана чет мамлекеттердин башка мамлекеттик органдары, ишканалары, мекемелери жана уюмдары менен болгон мамилелерде Мамэкотехинспекциянын атынан чыгат;

- директордун орун басарларынын ортосунда милдеттерди бөлүштүрөт;

- Мамэкотехинспекциянын борбордук аппаратынын жана региондук бөлүмдөрүнүн түзүмүн бекитет, ал Мамэкотехинспекциянын милдеттери жана функциялары өзгөргөндүгүнө байланыштуу гана өзгөртүлүшү мүмкүн. Мында директордун дайындалышы Мамэкотехинспекциянын түзүмүн өзгөртүү үчүн негиз болуп эсептелбейт;

- Мамэкотехинспекциянын эмгек акы төлөө фондусунун жана кызматкерлердин штаттык санынын белгиленген ченемдеринин чегинде Мамэкотехинспекциянын борбордук аппаратынын жана региондук бөлүмдөрүнүн штаттык ырааттамасын бекитет;

- Мамэкотехинспекциянын борбордук аппаратынын түзүмдүк бөлүмдөрү жана региондук бөлүмдөрү жөнүндө жоболорду бекитет;

- Мамэкотехинспекция системасынын кызматкерлерине карата тартип жазасынын мыйзамда белгиленген түрлөрүн колдонот;

- приказдарды жана буйруктарды чыгарат;

- зарыл болгон учурда даттануулар жана арыздар боюнча ыкчам жооп кайтаруу коммиссиясын түзөт;

- Мамэкотехинспекциянын, ошондой эле түзүмдүк бөлүмдөрдүн мыйзамдарга каршы келген чечимдерин жокко чыгарат;

- Мамэкотехинспекция системасынын кызматкерлерин ведомстволук сыйлыктар менен сыйлайт;

- Мамэкотехинспекция системасынын өзгөчө айырмаланган кызматкерлерин белгиленген тартипте Кыргыз Республикасынын мамлекеттик жана башка сыйлыктары менен сыйлоого көрсөтөт;

- мамлекеттик кызмат чөйрөсүндө ыйгарым укуктуу мамлекеттик орган менен макулдашуу боюнча Мамэкотехинспекциянын компетенциясына кирген айрым функционалдык милдеттерди аткарууну статс-катчыга жүктөйт;

- Мамэкотехинспекциянын кызматкерлерин белгиленген тартипте кызматка дайындайт жана кызматтан бошотот;

- мыйзамдарга ылайык башка ыйгарым укуктарды жүзөгө ашырат.

(КР Өкмөтүнүн 2013-жылдын 23-сентяббрвнданы № 520  токтомунун редакциясына ылайык)

14. Мамэкотехинспекциянын борбордук аппаратынын түзүмдүк бөлүмдөрүнүн жетекчилери коопсуздук багыттары боюнча башкы мамлекеттик инспекторлор болуп саналышат. Мамэкотехинспекциянын мамлекеттик инспекциялоону ишке ашыруу укуктары берилген кызматкерлери коопсуздуктун багыттары боюнча мамлекеттик инспекторлор болуп саналышат жана аларга жүктөлгөн милдеттердин аткарылышы үчүн жеке жоопкерчиликтүү болушат.

Инспекциялоону ишке ашыруу укуктарына ээ болгон кызмат адамдарынын Мамэкотехинспекциянын директору тарабынан белгиленген тартипте берилүүчү өз аты жазылган мөөрлөрү болот.

15. Мамэкотехинспекциянын ишине коомдук мониторинг жүргүзүү максатында консультативдик-байкоочу орган түрүндөгү, коомдук негизде иштеген Коомдук кеңеш түзүлөт.

(КР Ѳкмѳтγнγн 2015-жылдын 30-марты № 168 токтомдун редакциясына ылайык)

16. Мамэкотехинспекцияда курамы 9 адамдан турган коллегия түзүлөт, анын курамына директор, статс-катчы жана директордун орун басарлары кызматы боюнча, Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнүн Аппаратынын өкүлү жана түзүмдүк бөлүмдөрдүн жетекчилери кирет.

Коллегиянын мүчөлөрү Мамэкотехинспекциянын директорунун сунушу боюнча Кыргыз Республикасынын Премьер-министри тарабынан бекитилет.

Коллегия жөнүндө жобо Мамэкотехинспекциянын директору тарабынан бекитилет.

17. Мамэкотехинспекцияда экологиялык жана техникалык коопсуздук, кырсыктын, өндүрүштүк жаракаттын алдын алуу маселелери жана Мамэкотехинспекциянын компетенциясына кирген башка маселелер боюнча техникалык кеңеш түзүлөт.

Техникалык кеңештин курамы жана ал жөнүндө жобо Мамэкотехинспекциянын директору тарабынан бекитилет.

18. Мамэкотехинспекциянын кызмат адамдары белгиленген тартипте бекитилген жазма буйруктардын бланктарын жана отчетууулук формаларын пайдаланышат.

Мамэкотехинспекциянын кызмат адамдары бирдей үлгүдөгү күбөлүктөргө, ошондой эле жеке номери бар мөөрлөргө ээ болушат.

Мамэкотехинспекциянын кызмат адамдары кызматтык милдеттерин аткаруу учурунда ээлеген кызматтарына жараша айырмалоочу белгилери бар, алар үчүн белгиленген форманы кийип жүрүүгө тийиш.

19. Мамэкотехинспекциянын органдарынын кызматкерлерин укуктук жана социалдык жактан коргоо Кыргыз Республикасынын Эмгек кодекси, Кыргыз Республикасынын "Мамлекеттик кызмат жөнүндө" Мыйзамы жана Кыргыз Республикасынын башка ченемдик укуктук актылары менен жөнгө салынат.

(КР Өкмөтүнүн 2013-жылдын 23-сентяббрвнданы № 520  токтомунун редакциясына ылайык)

 

7. Жоопкерчилик

 

20. Мамэкотехинспекциянын кызмат адамдары аларга жүктөлгөн кызматтык милдеттерин аткарбаган же тиешелүү түрдө аткарбаган, мыйзамга каршы аракеттерди жасаган (аракет кылбаган) учурда Кыргыз Республикасынын мыйзамдарына ылайык тартип, администрациялык, материалдык жана кылмыш-жаза жоопкерчилигине тартылышат.

21. Мамэкотехинспекциянын кызматкерлеринин аракеттерине Кыргыз Республикасынын мыйзамдарында белгиленген тартипте даттанылышы мүмкүн.

8. Мүлк жана финансы

22. Мамэкотехинспекциянын негизги иши боюнча бухгалтердик, статистикалык эсепке алуу жана отчеттуулук мыйзамдарда белгиленген тартипте жүргүзүлөт.

23. Мамэкотехинспекцияны каржылоо төмөнкүлөрдөн ишке ашырылат:

- республикалык бюджеттен;

- Кыргыз Республикасынын мыйзамдарында каралган башка булактардан.

9. Кайра уюштуруу жана жоюу

24. Мамэкотехинспекциянын ишин кайра уюштуруу жана жоюу, аны жоюу же кайра уюштуруу учурунда мүлктү бөлүштүрүү тартиби Кыргыз Республикасынын мыйзамдарына ылайык жүргүзүлөт.

25. Иши токтотулган учурда Мамэкотехинспекциянын документтери "Кыргыз Республикасынын улуттук архив фондусу жөнүндө" Кыргыз Республикасынын Мыйзамына ылайык сакталат жана колдонулат.